Program kursu
SESJA I
I. Przedmiot, zakres i zasady rachunkowości
1. Zasady rachunkowości:
a) podmioty zobowiązane do stosowania Ustawy o rachunkowości,
b) polityka rachunkowości jednostki – elementy i wpływ na rachunkowość jednostki,
c) zasady uniwersalne,
d) zasady nadrzędne – przykłady stosowania.
2. Pomiar w rachunkowości:
a) zasoby i struktura majątku jednostki – AKTYWA,
b) aktywa trwałe,
c) aktywa obrotowe,
d) źródła pochodzenia majątku i ich struktura – PASYWA,
e) kapitał własny,
f) kapitał obcy.
3. Prowadzenie ksiąg rachunkowych:
a) otwarcie i zamknięcie ksiąg rachunkowych,
b) zbiory zapisów księgowych – dziennik, księga główna i księgi pomocnicze, zestawienie obrotów i sald, inwentarz,
c) dowody księgowe,
d) transakcje w walutach obcych w księgach rachunkowych – ujęcie, wycena.
II. Aktywa trwałe
1. Środki trwałe:
a) wg Ustawy o rachunkowości a prawo podatkowe,
b) środki trwałe w budowie,
c) klasyfikacja środków trwałych,
d) ustalenie wartości początkowej – koszty bezpośrednie, koszty pośrednie, koszty finansowania, różnice kursowe,
e) metody i stawki amortyzacji,
f) konserwacja, remont a modernizacja środka trwałego,
g) inwentaryzacja i wycena bilansowa,
h) przykłady – ewidencja księgowa operacji dotyczących środków trwałych, ustalenie wartości początkowej, metody i stawki amortyzacji, KŚT, amortyzacja bilansowa i podatkowa, przyjęcie środka trwałego, modernizacja środka trwałego, likwidacja środka trwałego.
2. Wartości niematerialne i prawne:
a) wg Ustawy o rachunkowości a prawo podatkowe,
b) wartość niematerialna i prawna czy koszt rozliczany w czasie,
c) prace badawczo rozwojowe – ujęcie bilansowe i podatkowe,
d) metody i stawki amortyzacji,
e) inwentaryzacja i wycena bilansowa,
f) przykłady – ewidencja księgowa operacji dotyczących wartości niematerialnych i prawnych, rozliczenia międzyokresowe kosztów, ustalenie wartości początkowej, metody i stawki amortyzacji, KŚT, amortyzacja bilansowa i podatkowa, przyjęcie wartości niematerialnej i prawnej, likwidacja WNiP.
3. Inwestycje:
a) nieruchomości, WNiP – wycena w dniu przyjęcia, bilansowa,
b) udziały i akcje inwestycyjne – klasyfikacja i wycena,
c) pożyczki długoterminowe udzielone – w PLN i walutach – wycena bilansowa,
d) długoterminowe rozliczenia międzyokresowe – koszty w czasie,
e) przykłady – nieruchomości inwestycyjne, udziały i akcje, pożyczka walutowa – rozliczenie, różnice kursowe, rozliczenia międzyokresowe kosztów.
4. Rozliczenia międzyokresowe:
a) długoterminowe rozliczenia międzyokresowe – koszty w czasie,
b) przykłady – rozliczenia międzyokresowe kosztów.
III. Leasing
1. Rodzaje leasingu:
a) leasing finansowy,
b) leasing operacyjny,
c) leasing zwrotny.
2. Zasady klasyfikacji umów leasingu.
3. Leasing finansowy:
a) początkowe ujęcie, zasady wyceny,
b) bieżąca wycena – rozliczenie kosztów finansowych i naliczenie amortyzacji,
c) księgowanie i rozliczenie opłaty wstępnej,
d) podział rat leasingowych,
e) ewidencja transakcji,
f) prezentacja w sprawozdaniu finansowym – ujawnienie informacji o leasingu,
g) przykład – księgowanie leasingu finansowego.
4. Leasing operacyjny.
5. Leasing zwrotny:
a) ewidencja transakcji leasingu,
b) prezentacja w sprawozdaniu finansowym – ujawnienie informacji o leasingu,
c) przykład – księgowanie leasingu finansowego.
6. Leasing zwrotny:
a) Sprzedający – korzystający, finansujący,
b) ustalenie wartości przedmiotu leasingu – rewaloryzacja,
c) dostawa towarów – sprzedaż usług,
d) przykład – operacje księgowe w leasingu zwrotnym po stronie korzystającego.
SESJA II
IV. Aktywa obrotowe
1. Zapasy:
a) materiały, towary, produkty, produkcja w toku,
b) wycena przyjęcia – koszt zakupu, cena nabycia, koszt wytworzenia,
c) wycena rozchodu – metody,
d) inwentaryzacja zapasów i wycena bilansowa,
e) przykłady – wycena przyjęcia i rozchodu zapasów, wycena zapasów i produkcji w toku.
2. Należności krótkoterminowe:
a) podział należności,
b) inwentaryzacja,
c) wycena bilansowa z zachowaniem zasady ostrożności,
d) przykłady – wycena bilansowa należności w walutach obcych, bilansowe i podatkowe różnice kursowe.
3. Inwestycje krótkoterminowe:
a) udziały, akcje przeznaczone do zbycia – wycena przyjęcia,
b) pożyczki krótkoterminowe udzielone,
c) środki pieniężne w walucie obcej w kasie i na rachunkach bankowych,
d) inwentaryzacja i wycena bilansowa,
e) przykłady – akcje nabycie, sprzedaż, wycena bilansowa, wycena bilansowa środków pieniężnych w walutach obcych.
4. Krótkoterminowe rozliczenia międzyokresowe:
a) poniesione wydatki – koszty do rozliczenia w najbliższym roku obrotowym,
b) przykłady – rozliczenia międzyokresowe kosztów.
V. Kapitały własne
1. Kapitał wniesiony (powierzony):
a) kapitał podstawowy – akcyjny, udziałowy, fundusz,
b) należne wpłaty na kapitał podstawowy,
c) przykłady księgowań – rejestracja spółki a wniesienie kapitału,
2. Kapitał wypracowany:
a) kapitał zapasowy,
b) kapitał rezerwowy,
c) kapitał z aktualizacji wyceny – jak powstaje,
d) wynik finansowy z lat ubiegłych oraz roku bieżącego,
e) przykłady – księgowania rozliczenia wyniku finansowego, wypłata dywidendy.
VI. Zobowiązania i rezerwy na zobowiązania
1. Rezerwy na zobowiązania:
a) rezerwy na świadczenia na rzecz pracowników,
b) możliwość odstąpienia od tworzenia rezerw – uproszczenia w rachunkowości,
c) pozostałe rezerwy długo i krótkoterminowe,
d) przykłady – utworzenie i rozwiązanie rezerwy na nagrody, urlopowe, rezerwy na udzielone gwarancje.
2. Zobowiązania długo i krótkoterminowe:
a) kredyty i pożyczki – ewidencja i wycena,
b) zobowiązania finansowe – leasing finansowy,
c) zobowiązania z tytułu dostaw towarów i usług,
d) zobowiązania publicznoprawne – ujęcie bilansowe i podatkowe,
e) zobowiązania wobec pracowników – ujęcie bilansowe i podatkowe,
f) inwentaryzacja, wycena i prezentacja bilansowa,
g) przykłady – zobowiązania w walutach obcych (wycena bilansowa), zobowiązania z tytułu wynagrodzeń i ZUS na przełomie roku obrotowego/podatkowego.
3. Inne rozliczenia międzyokresowe:
a) rozliczenia międzyokresowe przychodów – długo i krótkoterminowe,
b) przykłady – rozliczenie otrzymanej dotacji, rozliczenie darowizny środka trwałego (bilansowo i podatkowo).
SESJA III
VII. Przychody
1. Przychody z podstawowej działalności operacyjnej:
a) działalność podstawowa – działalność statutowa,
b) przychody ze sprzedaży produktów, towarów i materiałów,
c) moment ujęcia przychodów,
d) przychody bilansowe a przychody podatkowe,
e) przykłady – przychody z działalności operacyjnej, pobrane wpłaty, otrzymane należności.
2. Przychody z pozostałej działalności operacyjnej:
a) przychody z działalności związanej pośrednio z działalnością gospodarczą,
b) zyski z tytułu rozchodu/likwidacji aktywów niefinansowych,
c) otrzymane dotacje,
d) inne przychody – otrzymane/należne czynsze, odszkodowania, kary umowne.
3. Przychody z działalności finansowej:
a) dywidendy,
b) odsetki naliczone/otrzymane,
c) zysk z tytułu rozchodu aktywów finansowych – (wynik na sprzedaży inwestycji),
d) aktualizacja wartości aktywów finansowych,
e) inne – dodatnie saldo różnic kursowych,
f) przykład – zysk ze sprzedaży akcji, wycena bilansowa akcji.
VIII. Koszty
1. Koszty podstawowej działalności:
a) koszty okresu obrotowego i rezerwy na koszty,
b) wariant kalkulacyjny – koszt wytworzenia, wartość sprzedanych towarów i materiałów, koszty sprzedaży, koszty ogólnego zarządu,
c) wariant porównawczy – koszt wytworzenia, wartość sprzedanych towarów i materiałów, zmiana stanu produktów, koszty wg rodzaju.
2. Koszty pozostałej działalności operacyjnej:
a) koszty działalności pośrednio związanej z działalnością gospodarczą,
b) straty z tytułu rozchodu/likwidacji aktywów niefinansowych,
c) inne koszty – związane z utrzymanie nieruchomości inwestycyjnej, koszty refakturowanych mediów, koszty postępowania sądowego, przekazane darowizny.
3. Koszty działalności finansowej:
a) odsetki naliczone/zapłacone,
b) strata z tytułu rozchodu aktywów finansowych – (wynik na sprzedaży inwestycji),
c) aktualizacja wartości aktywów finansowych,
d) inne – ujemne saldo różnic kursowych,
e) przykład – bilansowe rozliczenie różnic kursowych – persaldo ujemne.
IX. Sprawozdanie finansowe
1. Przygotowanie sprawozdania – zasady sporządzania, zatwierdzanie i udostępnianie.
2. Wprowadzenie do sprawozdania.
3. Bilans.
4. Rachunek zysków i strat:
a) wariant kalkulacyjny,
b) wariant porównawczy.
5. Dodatkowe informacje i objaśnienia do bilansu i rachunku zysków i strat.
6. Przykład – sporządzenie bilansu i rachunku zysków i strat (wariant kalkulacyjny i porównawczy).
*Kolejność realizowanych tematów może ulec zmianie.
