Współpraca Człowiek-AI w organizacji: AI literacy, decyzje i odpowiedzialność zespołu
AI coraz częściej uczestniczy w analizie informacji, przygotowywaniu dokumentów, komunikacji, tworzeniu rozwiązań, planowaniu i podejmowaniu decyzji. Jej obecność zmienia nie tylko sposób wykonywania zadań, ale również to, jak ludzie myślą, współpracują i dzielą odpowiedzialność. Sama znajomość aplikacji i technik promptowania nie wystarcza, aby korzystać z AI dojrzale. AI literacy obejmuje wiedzę, umiejętności i rozumienie potrzebne do świadomego korzystania z systemów AI, właściwego interpretowania ich wyników oraz rozpoznawania możliwości, ograniczeń i ryzyk w konkretnym kontekście pracy. Znaczenie tych kompetencji podkreśla art. 4 AI Act. Zgodnie z jego aktualnym brzmieniem dostawcy i podmioty stosujące systemy AI są zobowiązani do podejmowania działań wspierających rozwój AI literacy pracowników oraz innych osób korzystających z tych systemów w ich imieniu. Działania te powinny uwzględniać między innymi wiedzę, doświadczenie, wykształcenie i przygotowanie tych osób, a także kontekst wykorzystywania AI. Organizacja potrzebuje więc nie tylko dostępu do technologii, ale również wspólnego języka, świadomego podziału ról oraz zasad chroniących ludzki osąd i jakość decyzji. Warsztat pokazuje, jak przejść od przypadkowego używania AI do odpowiedzialnego współmyślenia w pracy indywidualnej i zespołowej. Wspiera rozwój kompetencji składających się na AI literacy i może stanowić jeden z elementów działań organizacji związanych z art. 4 AI Act. Zakres potrzebnych działań powinien jednak zostać dopasowany do konkretnych systemów, ról i ryzyk występujących w danej organizacji.
Cele i korzyści
Celem warsztatu jest przygotowanie uczestników do świadomego włączania AI do pracy indywidualnej i zespołowej. Uczestnicy uczą się dobierać rolę AI do celu, kontekstu i poziomu ryzyka, sprawdzać jakość jej odpowiedzi oraz rozpoznawać sytuacje, w których decyzja i odpowiedzialność muszą pozostać po stronie człowieka.
Relacje Człowiek-AI są analizowane na pięciu poziomach: człowiek-AI, człowiek-AI-zadanie, człowiek-AI-zespół, lider-AI-zespół oraz organizacja-AI-odpowiedzialność. Pozwala to zobaczyć, jak technologia wpływa na pojedynczą osobę, sposób realizacji zadania, komunikację i współpracę zespołu, rolę lidera oraz zasady przyjmowane w całej organizacji.
Główną metodą pracy jest Kompas Współmyślenia z AI. Jego elementy: intencja, eksploracja, krytyka, prostota i refleksja, pomagają określić rolę AI, poszerzyć pole możliwości, zweryfikować odpowiedź, ograniczyć nadmiar informacji oraz odpowiedzialnie domknąć proces.
Pracując nad organizacyjnym studium przypadku, uczestnicy wykorzystują AI jako sparingpartnera pracy poznawczej. Po warsztacie potrafią używać jej do tworzenia wariantów i kontrargumentów, krytycznie oceniać rezultat, porządkować wnioski i przechodzić do decyzji bez oddawania technologii własnego osądu i odpowiedzialności.
Program szkolenia
1. AI jako element pracy organizacji
2. Pięć poziomów relacji Człowiek-AI
3. Kompas Współmyślenia z AI
4. Praca poznawcza zespołu z AI
5. Od warsztatu do praktyki organizacyjnej